FRÓÐLEIKUR
Bólusetningar hunda og katta
Hundum og köttum í þéttbýli hefur fjölgað
mjög undanfarin ár. Ekki eru margir smitsjúkdómar
í dýrum landlægir á Íslandi en þó
finnast hér sjúkdómar sem geta valdið nokkrum
usla sé ekki gætt að bólusetningum og almennum
smitvörnum. Það er því mikilvægt fyrir
eigendur hunda og katta að vera á varðbergi gagnvart
smitsjúkdómum. Með því að láta
bólusetja gæludýrin sín geta eigendur varið
dýrin sín gegn veikindum og auk þess haldið
smitálaginu í umhverfinu niðri til góða
fyrir önnur dýr.
Ónæmiskerfi ungdýra
Spendýr fæðast með óþroskað ónæmiskerfi
og eru illa í stakk búin á fyrstu vikum ævinnar
til að verjast sýkingum. Hafi móðirin verið
bólusett eða fengið smitsjúkdóm, fá
afkvæmin mótefni gegn viðkomandi sjúkdómum
með móðurmjólkinni. Mótefnin eru í
broddinum (mjólkinni sem myndast fyrst eftir fæðingu)
og því er mjög mikilvægt að hvolpar og kettlingar
komist á spena svo fljótt sem auðið er. Þessi
mótefni verja ungdýrin fyrst um sinn en hins vegar hindra
þau myndun nýrra mótefna og þess vegna hefur
bólusetning sem er framkvæmd of snemma, lítið
gildi. Mótefnin frá móður brotna svo smám
saman niður en það er einstaklingsbundið hvenær
þau eru horfin úr blóði ungdýranna. Hjá
sumum hvolpum og kettlingum eru þau horfin við 6 vikna aldur
en hjá einstaka dýrum jafnvel ekki fyrr en við 18
vikna aldur. Áður en bólusetning hefst eru þess
vegna sum ungdýr algjörlega óvarin gegn sjúkdómum.
Bólusetningar hunda - sjá
nánar um bólusetningar hunda hér.
Bólusetningar katta
Kettir eru bólusettir gegn veirusjúkdómunum kattafári,
kattaflensu og kattakvefi. Hér á landi er í notkun
svokallað blandað bóluefni sem inniheldur mótefnavaka
gegn öllum þessum sjúkdómum. Mælt er
með að kettlingar séu bólusettir fyrst við
8-9 vikna aldur og endurbólusettir u.þ.b. 4 vikum síðar.
Eftir það skal bólusetja árlega. Veiran sem
veldur kattafári er náskyld veirunni sem veldur smáveirusótt
í hundum og einkennin eru þau sömu, þ.e. uppköst,
niðurgangur og ofþornun. Kattaflensa og kattakvef valda augnsýkingum
og einkennum frá efri öndunarfærum eins og útferð
úr nefi. Í kjölfarið geta bakteríur náð
sér á strik og valdið alvarlegri einkennum, sérstaklega
hjá kettlingum.
|